Checklist overlijden (PDF)

Checklist overlijden: wat moet u direct regelen?

1. Neem contact op met een arts

Is iemand thuis overleden? Bel dan de huisarts of huisartsenpost. Een arts verricht de lijkschouw en beoordeelt of er sprake is van een natuurlijke dood. Is iemand overleden in een ziekenhuis, hospice of zorginstelling? Dan wordt de lijkschouw daar geregeld.

Wilt u meer uitleg over de eerste uren na een overlijden? Lees dan wat te doen bij overlijden.

2. Neem contact op met een uitvaartverzorger

Na de lijkschouw kunt u de uitvaartverzorger bellen. Samen bespreekt u de eerste stappen. Denk aan de verzorging van de overledene, de opbaring en de wensen voor het afscheid. Uitvaartland is voor het melden van een overlijden 24 uur per dag bereikbaar via 085 – 130 18 81.

3. Controleer de uitvaartwensen en verzekering

Kijk of de overledene wensen heeft vastgelegd. Misschien is er een document met wensen voor de begrafenis of crematie. Controleer ook of er een uitvaartverzekering is. Bekijk wat de polis vergoedt en welke voorwaarden gelden. Een verzekering hoeft namelijk niet alle kosten van de uitvaart te betalen.

4. Bespreek de uitvaart

Bespreek met de uitvaartverzorger hoe het afscheid eruit moet zien. Denk aan de locatie, opbaring, begraven of cremeren, rouwkaarten, bloemen, muziek en vervoer.

Wilt u de overledene thuis opbaren? Lees dan eerst de regels voor thuis opbaren. Voor de opbaring kunt u bijvoorbeeld kiezen voor een uitvaartkist of een opbaarplank. Bij een opbaarplank wordt vaak een lijkwade gebruikt.

Zoekt u muziek voor het afscheid? Bekijk dan onze uitvaartmuziek top 100.

Een begrafenis of crematie vindt normaal niet eerder plaats dan 36 uur na het overlijden. De uitvaart moet normaal uiterlijk op de zesde werkdag na het overlijden plaatsvinden. Voor een eerdere of latere uitvaart is toestemming nodig.

5. Regel de aangifte van overlijden

Het overlijden moet worden aangegeven bij de gemeente waar de persoon is overleden. Vaak doet de uitvaartverzorger dit voor de nabestaanden. U mag de aangifte ook zelf doen.

Voor de aangifte is een verklaring van overlijden nodig. Doet u zelf aangifte? Vraag dan bij de gemeente welke extra documenten u moet meenemen. De eisen kunnen per gemeente verschillen.

6. Vraag zo nodig een afschrift of uittreksel van de overlijdensakte aan

Na de aangifte maakt de gemeente een overlijdensakte op. Voor sommige organisaties kan een afschrift of uittreksel nodig zijn. Vraag altijd aan de betreffende organisatie welk document zij nodig heeft. U vraagt een afschrift of uittreksel aan bij de gemeente die de overlijdensakte heeft opgemaakt.

7. Controleer of er een testament is

Via het Centraal Testamentenregister (CTR) kunt u nagaan of de overledene een testament heeft gemaakt. U ziet daar ook bij welke notaris het testament ligt. Het CTR laat niet zien wat er in het testament staat. Daarvoor neemt u contact op met de notaris die het testament bewaart.

Wat moet u na de eerste dagen regelen?

8. Informeer familie en belangrijke organisaties

Informeer eerst familie, vrienden en andere naasten. Daarna kunt u bekijken welke organisaties u zelf moet benaderen.

Denk bijvoorbeeld aan:

• de werkgever;
• bank en creditcardmaatschappij;
• hypotheekverstrekker, verhuurder of woningcorporatie;
• energiebedrijf;
• telefoon-, internet- en televisieprovider;
• andere verzekeraars;
• abonnementen, verenigingen en goede doelen.

Niet iedere organisatie hoeft u zelf te bellen. Bij een overlijden in Nederland geeft de gemeente het overlijden bijvoorbeeld door aan de Belastingdienst. Volgens Rijksoverheid stoppen ook de zorgverzekering en zorgtoeslag automatisch na registratie van het overlijden.

9. Controleer bankzaken, betalingen en abonnementen

Neem contact op met de bank om te vragen welke stappen nodig zijn voor rekeningen, betaalpassen en andere bankproducten. Stop niet meteen alle automatische incasso’s. Sommige kosten moeten nog doorlopen. Denk bijvoorbeeld aan energie of kosten voor de woning. Controleer per contract of het moet worden opgezegd, overgenomen of tijdelijk moet blijven lopen.

10. Denk goed na over de erfenis

Bent u erfgenaam? Dan kunt u een erfenis op drie manieren behandelen:

• Zuiver aanvaarden: u accepteert de bezittingen en eventuele schulden.
• Beneficiair aanvaarden: u aanvaardt de erfenis onder voorwaarden en volgt regels voor de afwikkeling.
• Verwerpen: u accepteert de erfenis niet.

Twijfelt u nog? Verkoop dan geen spullen uit de nalatenschap en betaal niet zomaar schuldeisers met geld uit de erfenis. Bepaalde handelingen kunnen gevolgen hebben voor uw keuze. Vraag bij twijfel advies aan een notaris of juridisch adviseur.

11. Controleer het nabestaandenpensioen

Bij een overlijden dat in Nederland in de Basisregistratie Personen staat, krijgt het pensioenfonds normaal automatisch een melding. U hoeft het overlijden dan meestal niet zelf door te geven.

Controleer wel of er recht is op nabestaandenpensioen. Vraag het pensioenfonds welke regeling geldt en voor wie een uitkering is geregeld.

12. Regel de woning en hypotheek

Had de overledene een koopwoning? Neem dan contact op met de hypotheekverstrekker. Vraag wat het overlijden betekent voor de hypotheek en de maandlasten.

Controleer ook of er een overlijdensrisicoverzekering is die mogelijk uitkeert. Had de overledene een huurwoning? Neem dan contact op met de verhuurder of woningcorporatie. Vraag wat er met de huurovereenkomst moet gebeuren.

13. Controleer of u recht heeft op een Anw-uitkering

Na het overlijden van een partner kunt u mogelijk recht hebben op een nabestaandenuitkering volgens de Algemene nabestaandenwet (Anw).

U moet daarvoor nog niet de AOW-leeftijd hebben bereikt. Ook andere voorwaarden spelen een rol. U kunt bijvoorbeeld recht hebben als u voor een kind jonger dan 18 jaar zorgt of minimaal 45% arbeidsongeschikt bent. Controleer uw persoonlijke situatie bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB).

14. Controleer uw toeslagen en belastingen

Bij een overlijden in Nederland hoeft u het overlijden niet zelf aan de Belastingdienst door te geven. De gemeente doet dit. Overlijdt uw partner? Dan kan uw inkomen veranderen. Controleer daarom het inkomen in Mijn toeslagen. Zo verkleint u de kans dat u later geld moet terugbetalen.

Controleer ook welke aangiften nog nodig zijn. Denk aan inkomstenbelasting en, als dat van toepassing is, erfbelasting.

15. Controleer een mogelijke wezenuitkering

Is de laatste ouder van een kind overleden? Dan kan het kind mogelijk recht hebben op een wezenuitkering. De laatst overleden ouder moet verzekerd zijn geweest voor de Anw. Voor jongeren van 16 tot 21 jaar gelden extra voorwaarden. Controleer de persoonlijke situatie bij de SVB.

16. Maak een nieuw overzicht van de geldzaken

Een overlijden kan veel veranderen in de inkomsten en uitgaven van een huishouden. Maak daarom een nieuw overzicht.

Controleer onder meer de vaste lasten, inkomsten, verzekeringen, leningen, abonnementen en eventuele uitkeringen. Bewaar belangrijke documenten en administratie zolang deze nog nodig kunnen zijn.

Denk ook aan digitale zaken, zoals e-mail, sociale media, cloudopslag en online abonnementen. Verwijder accounts pas als u zeker weet dat belangrijke gegevens niet meer nodig zijn.

Checklist overlijden PDF

Hieronder kunt u onze handige checklist overlijden PDF downloaden en zelf uitprinten. Zo heeft u de checklist altijd bij de hand.